توصیه های ایمنی مدیرکل بازرسی کاردر زمان عملیات آماده سازی زمین و گودبرداری ساختمان

توصیه های ایمنی  مدیرکل بازرسی کاردر زمان عملیات آماده سازی زمین و گودبرداری  ساختمان

 

محمداصابتی مدیرکل بازرسی کار وزارت تعاون ،کارورفاه اجتماعی اظهارداشت : گسترش فوق العاده شهرنشینی و نیاز به فضاهای مسکونی، تجاری و اداری و نیز افزایش شدید قیمت زمین و محدودیت آن در مناطق و شمار روزافزون اتومبیلها و نیاز به پارکینگ، تعداد طبقات زیرزمین و گودبرداری افزایش  یافته و مخاطرات و صدمات  به دلیل رعایت نکردن اصول ایمنی بیشتر شده است و مشاهده می شود که همه ساله چندین دیوار بر اثر گودبرداری غیراصولی ریزش می کنند که در اکثر موارد به زیانهای مادی و انسانی منجر خواهد شد که توجه به این امر حیاتی و مهم  می باشد.

وی افزود،بر اساس تجزیه و تحلیل و بررسیهای آماری درچهارسال اخیردرکشورمان ازکل حوادث بوجود امده بطور متوسط حوادث کارگاههای ساختمانی ، 37 درصد را به خود اختصاص داده است و بیش از 21 درصد از کل حوادث ساختمانی در عملیات گودبرداری و آماده سازی زمین بوقوع پیوسته که از این میزان 23 درصد حوادث منجر به فوت کارگران حادثه دیده طی عملیات گودبرداری شده است. به همین لحاظ یکی از مسائل مهم در ساخت و سازها ، ایجاد پایداری‌ مناسب در هنگام تخریب،گودبرداری و اجرای سازه‌ی نگهبان است و عدم رعایت مسائل فنی و ایمنی درتخریب، گودبرداری و ساخت سازه‌های نگهبان باعث تخریب برخی ساختمان‌های مجاور گودبرداری در ساخت و ساز‌ها می گرددوعملیات خاکی شامل مراحل خاکبرداری، خاکریزی، تسطیح زمین، گودبرداری، پی‌کنی ساختمان‌ها، حفر شیارها، کانال‌ها و مجاری آب و فاضلاب و حفر چاه‌های آب و فاضلاب با وسایل دستی یا ماشین‌آلات است و روش مناسب گودبرداری بایستی با توجه به شرایط و جنس خاک، سطح آب زیرزمینی، عمق و ابعاد گودبرداری، موقعیت و نحوه قرارگیری محل گود، موقعیت و شرایط مجاورین، لرزه خیزی منطقه، الزامات قانونی ساختگاه، اصل تامین ایمنی کامل مجاورین و بخصوص انسان ها، هزینه های پایدارسازی، هزینه های ناشی از گسیختگی و یا تغییر شکل جداره های گودبرداری و مشکلات و محدودیت های اجرایی انتخاب گردد. برای پایدار نمودن دیواره‌ی گودبرداری‌ها در مناطق شهری از انواع عناصر ساختمانی که ازترکیب خاک و سنگ تشکیل یافته‌اند، دیوار‌ها و سیستم‌های نگهبان ساخته می‌شود که اصطلاحاً "سازه‌ی نگهبان" نامیده می‌شودودر تخریب، گودبرداری‌و اجرای سازه‌های نگهبان، یکی از مهمترین نکات لازم حفظ ایمنی کارگاه است. در آیین نامه‌ها و مقررات ملی ساختمان و نیز آیین نامه حفاظتی کارگاههای ساختمانی برخی از دستورالعمل‌های ایمنی جهت تخریب، گودبرداری و اجرای سازه‌ی نگهبان آمده  است ، با این وجود نیاز به تهیه و تدوین آیین نامه‌های مناسب، کارآمد و بروز برای این منظور بخوبی احساس می‌شود. بعلاوه به دلیل عدم تطابق شرایط شهرسازی و تکنولوژی ساخت کشور‌های دیگر با شرایط موجود در کشورمان، آیین نامه‌های ایمنی این کشور‌ها نیز، بخوبی نمی‌تواند دستورالعمل‌های ایمنی لازم را در اینگونه عملیات پوشش دهد و لازم است در این خصوص بومی سازی صورت پذیرد.

مدیرکل بازرسی کار اظهار داشت :بطورکلی  بایستی قبل از اینکه عملیات گودبرداری و حفاری شروع شود زمین مورد نظر از لحاظ استحکام دقیقا مورد بررسی قرار گرفته و موقعیت تاسیسات زیر زمینی از قبیل کانال های فاضلاب، لوله کشی آب، گاز، کابل های برق، تلفن و غیره که ممکن است در حین انجام عملیات گودبرداری موجب بروز خطر حادثه گردند و یا خود دچار خسارت شوند، مورد شناسایی قرار گیرد و در صورت لزوم نسبت به تغییر مسیر دائم یا موقت و یا قطع جریان آنها اقدام گردد.

 

وی درجهت پیش گیری از حوادث درهنگام تخریب یا گودبرداری توصیه های ذیرراعنوان نمودند:

1- قبل از تخریب ساختمان، ساختگاه پروژه ،چگونگی اتصال ساختمان‌های مجاور به ساختمان مورد بررسی قرارگرفته و دیوار‌های مشترک مرزی، مکان و نحوه‌ی ‌اتصال دیوار‌های مرزی به ‌هم، تیر‌ها یا سقف‌های مشترک دو ساختمان مجاور، نوع مصالح آجر و ملات، فرسودگی، وجود ترک‌ها در دیوارساختمان مجاور و ... بایستی مورد شناسایی قرارگیرد. همچنین باید چاه‌های فاضلاب موجود درمحل را شناسائی وآن‌ها را با مواد مناسب پر نمود.

2- روش تخریب باید مناسب باشد و عملیات تخریب ساختمان ساختگاه پروژه تحت نظارت مهندس ناظرانجام پذیرد. باید درانتخاب ابزارها و تجهیزات تخریب دقت لازم به عمل آید تا درهنگام تخریب برساختمان مجاور نیروهای دینامیکی و استاتیکی قائم یا جانبی وارد نگردد. خصوصاً دیوارهای هم مرز با ساختمان مجاور با روش‌ها و ابزار‌های بدون ضربه تخریب و برداشته شود.

3- ‌انشعاب‌های تأسیسات مکانیکی و برقی موجود درآن با کسب مجوز از مراجع ذیصلاح و با نظارت کارشناس فنی مربوطه قطع گردد.

4-عملیات تخریب وگودبرداری باید تحت نظارت مهندس ناظر یا دستگاه نظارت وتوسط مهندس مجری ذیصلاح  صورت پپذیرد،

5- بطور روزانه آمار کارگران کارگاه به صورت دقیق با کلیه‌ی مشخصات ، آدرس و تلفن تماس دردفاتر مخصوص ثبت گرددوهمواره بایستی شخصی جهت بررسی وضعیت ایمنی موجود و مراقبت دائم از دیواره‌ی گودبرداری و اعلام هشدار به کارگران جهت فرار از خطر، پناه گرفتن و یا هرگونه عکس‌العمل مورد نیاز گمارده شود.

6-در محل گودبرداری‌های عمیق و وسیع، باید یک نفر نگهبان عهده‌دار مسوولیت نظارت بر ورود و خروج کامیون‌ها و ماشین‌آلات سنگین باشد و نیز برای آگاهی کارگران و سایر افراد، علائم هشداردهنده در معبر و محل ورود و خروج کامیون‌ها و ماشین‌آلات مذکور نصب شود.

7-حتی‌الامکان در زمان شب‌ و هنگام بارندگی از خاکبرداری در مجاور مرز گودبرداری خودداری گردد. در صورتی که خاکبرداری در چنین مواردی الزامی است، عملیات  در حضور و نظارت مهندس ناظر بایستی انجام گیرد.

8- درکارگا‌ه باید سیستم آژیر مناسبی جهت اعلام خطر و هشدار به کارگران و ساکنین ساختمان‌های مجاور نصب گردد و تمام کارگرانی که در عملیات خاکی مشغول به کار می‌شوند باید تجربه کافی داشته باشند و اشخاص ذی‌صلاح بر کار آنان نظارت کنند.

9- سایر افراد از جمله رانندگان و اپراتورهای ماشین‌آلات و تجهیزات مربوطه، بایددارای صلاحیت لازم راداشته باشند.